Quercetine is een flavonoïde en behoort tot de polyfenolen, die grote groep plantaardige stoffen die fruit en groenten hun kleur en bitterheid geven. Het zit in uien, appels, bessen en kappertjes en is een van de meest onderzochte plantaardige stoffen überhaupt.
Een goedgekeurde gezondheidsclaim bestaat er voor quercetine niet, zoals voor secundaire plantaardige stoffen in het algemeen. Wat wél te zeggen valt: waar het inzit, hoeveel er na het koken overblijft en wat er momenteel wordt onderzocht. Daar gaat dit artikel over.
Wat is quercetine?
Quercetine is een gele plantaardige kleurstof uit de groep van de flavonolen. In de plant beschermt het bladeren en schillen tegen uv-licht en vraat, daarom zit het grootste deel in de schil en de buitenste lagen. In het reageerbuis vangt het vrije radicalen op. Wat dat in het lichaam betekent, is een andere vraag.
De Europese Autoriteit voor voedselveiligheid (EFSA) heeft gezondheidsclaims voor quercetine beoordeeld en geen ervan goedgekeurd. Antioxidantclaims bestaan alleen voor afzonderlijke voedingsstoffen, zoals vitamine C, vitamine E of selenium, niet voor plantaardige stoffen. Dat maakt het onderzoek niet oninteressant, maar stelt de verwachtingen wel bij.
Quercetinerijke voedingsmiddelen
De rijkste bronnen zijn kappertjes, rode uien en appelschillen. Daarnaast bessen, broccoli, boerenkool en groene thee. Twee vuistregels helpen bij het boodschappen doen: hoe intenser de kleur, hoe meer erin zit, en het grootste deel bevindt zich vlak onder de schil. Geschilde appels verliezen verreweg het meeste.
Quercetine is hittestabiler dan veel vitamines, maar lost bij het koken wel op in het water. Wie de ui mee laat smoren en de saus niet weggiet, houdt er meer van over. Deze voedingsmiddelen leveren bovendien andere microvoedingsstoffen. Een uitgebreider overzicht van de stof zelf vind je in ons uitgebreide artikel over quercetine.
Wat er wordt onderzocht
Quercetine staat al tientallen jaren in het laboratorium centraal. Onderzocht wordt onder meer hoe het aanhecht aan mestcellen, de cellen die bij allergische reacties histamine vrijgeven. Een tweede onderzoekslijn richt zich op enzymen die virussen nodig hebben om zich te vermenigvuldigen. Beide zijn observaties uit celstudies. Voor de mens is daar tot nu toe geen bewezen uitspraak uit voortgekomen.
Daar komt een praktisch probleem bij: quercetine uit voedingsmiddelen wordt maar voor een klein deel opgenomen en snel weer omgezet. Wat er in het reageerbuis met een cel gebeurt, zegt daarom weinig over wat er na het eten van een appel in het bloed terechtkomt. Even uitgebreid onderzocht en eveneens zonder goedgekeurde claim is mariadistel (silymarine).
Quercetine als voedingssupplement
Quercetine is ook verkrijgbaar als capsule, meestal in hoeveelheden die verder gaan dan wat via voeding haalbaar is. Of dat een voordeel is, staat niet vast: de opname blijft beperkt, en supplementen vervangen geen portie groenten. Wie geïnteresseerd is in polyfenolen, vindt bij ons ook OPC 500mg hooggedoseerd, een druivenpitextract uit dezelfde stofgroep.
Bespreek de inname met je arts als je medicijnen gebruikt of een aandoening hebt: quercetine staat ervan verdacht de afbraak van geneesmiddelen in de lever te beïnvloeden. Een ander supplement uit ons assortiment is de Spermidine 3-pack voordeelset.
Quercetine in perspectief
Bloeddruk, cholesterol, cognitieve functie: voor al deze thema's bestaat quercetineonderzoek, en voor geen ervan bestaat een goedgekeurde claim. Dat is geen tegenstrijdigheid, maar de normale situatie bij secundaire plantaardige stoffen. Er wordt veel onderzocht, en de lat voor een goedgekeurde claim ligt hoog.
Praktisch gezien blijft het eenvoudigste advies het beste: eet de voedingsmiddelen waarin de stof zit, met schil en in felle kleuren. Andere plantaardige klassiekers vind je bij Moringa en Spirulina.
Dit artikel is uitsluitend bedoeld ter informatie en vervangt geen medisch advies.
Gerelateerde lexiconartikelen
Veelgestelde vragen
Wat is quercetine?
Een gele plantaardige kleurstof uit de groep van de flavonolen, die voorkomt in uien, appels, bessen en kappertjes.
Welke voedingsmiddelen zijn rijk aan quercetine?
Kappertjes, rode uien en appelschillen staan bovenaan, gevolgd door bessen, broccoli, boerenkool en groene thee.
Bestaat er een goedgekeurde claim voor quercetine?
Nee. De EFSA heeft de ingediende claims beoordeeld en geen ervan goedgekeurd.
Waarom wordt quercetine in verband gebracht met mestcellen?
Omdat celstudies laten zien dat het de histaminevrijgave uit mestcellen beïnvloedt. Voor de mens is daar geen bewezen uitspraak uit voortgekomen.
Is het veilig om quercetine als voedingssupplement te nemen?
In voedingsmiddelen is quercetine onproblematisch. Bij supplementen bespreek je de inname vooraf met je arts, zeker als je medicijnen gebruikt.
